Liệu thị trường chứng khoán khác có thể sụp đổ vào năm 2026 không? Dưới đây là những tín hiệu thị trường cho chúng ta biết

Triển vọng về một cuộc khủng hoảng thị trường chứng khoán khác đang đè nặng tâm trí các nhà đầu tư. Một cuộc khảo sát gần đây từ Pew Research Center cho thấy 72% người Mỹ hiện đang có cái nhìn bi quan về tình hình kinh tế, với gần 40% dự đoán mọi thứ sẽ xấu đi hơn nữa trong năm tới. Trong khi không ai có thể dự đoán chuyển động ngắn hạn của thị trường với độ chính xác, lịch sử cung cấp những bài học quý giá về những gì xảy ra khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nhất định. Hiện tại, hai chỉ số thị trường quan trọng đang phát tín hiệu đỏ, cho thấy sự biến động gia tăng có thể đang ở phía chân trời.

Lo âu của nhà đầu tư đạt đỉnh khi triển vọng kinh tế u ám

Tâm lý hiện tại trong các hộ gia đình Mỹ vẽ nên một bức tranh đáng lo ngại. Niềm tin của người tiêu dùng đã suy giảm đáng kể, với sự bi quan về nền kinh tế ở mức độ chưa từng thấy trong nhiều năm. Sự chuyển biến tâm lý này là rất quan trọng vì hành vi và tâm lý của nhà đầu tư thường dẫn trước các biến động của thị trường. Khi sự tự tin sụp đổ, các nhà đầu tư có xu hướng giảm bớt rủi ro, bán bớt vị thế và chuyển sang tài sản phòng thủ. Hiểu được bối cảnh này giúp giải thích tại sao những người theo dõi thị trường ngày càng lo ngại về áp lực giảm giá tiềm năng trong những tháng tới.

Hai chỉ số định giá cảnh báo về sự điều chỉnh thị trường tiềm năng

Bằng chứng rõ ràng nhất về sự rắc rối tiềm năng đến từ hai khuôn khổ định giá được tôn trọng rộng rãi đã nhiều lần báo hiệu các điểm chuyển đổi trong lịch sử thị trường.

Thứ nhất là tỷ lệ CAPE Shiller của S&P 500, đo lường thu nhập trung bình đã điều chỉnh lạm phát của chỉ số trong khoảng thời gian mười năm. Khi tỷ lệ này tăng vọt trên mức bình quân lịch sử, nó thường gợi ý rằng cổ phiếu đang được định giá hoàn hảo và dễ bị điều chỉnh. Hiện tại, chỉ số này đang ở mức gần 40 — mức cao nhất kể từ thời kỳ dot-com cách đây hơn hai thập kỷ và vượt xa mức trung bình dài hạn khoảng 17.

Lịch sử cung cấp một điểm tham chiếu nghiêm túc. Trở lại năm 1999, khi cổ phiếu công nghệ tăng vọt đến mức không bền vững, tỷ lệ CAPE Shiller đạt khoảng 44. Những gì xảy ra sau đó là cuộc khủng hoảng dot-com vào đầu những năm 2000. Chỉ số này lại đạt đỉnh vào cuối năm 2021 gần ngưỡng sẽ kích hoạt thị trường gấu chi phối năm 2022. Mô hình này là không thể phủ nhận: những định giá cực đoan đi trước căng thẳng thị trường.

Cảnh báo nổi tiếng của Warren Buffett: Khi thị trường ‘chơi với lửa’

Tín hiệu cảnh báo thứ hai đến từ cái được gọi là chỉ số Buffett. Được đặt theo tên huyền thoại đầu tư Warren Buffett, chỉ số này so sánh tổng giá trị vốn hóa thị trường của tất cả cổ phiếu Mỹ với tổng sản phẩm quốc nội của quốc gia. Một tỷ lệ vượt quá 200% thường cho thấy thị trường đã vào vùng nguy hiểm.

Chính Buffett đã xác định ngưỡng này sau khi dự đoán thành công cuộc khủng hoảng dot-com. Trong lời của mình, “Nếu tỷ lệ tiếp cận 200% — như đã xảy ra vào năm 1999 và một phần năm 2000 — bạn đang chơi với lửa.” Ngày nay, chỉ số Buffett đang dao động quanh mức 219%, cho thấy chúng ta đã vượt xa ngưỡng lửa đó. Giống như tỷ lệ CAPE Shiller, nó cũng đạt đỉnh vào cuối năm 2021 ở mức khoảng 193% ngay trước khi thị trường gấu bắt đầu.

Cách xây dựng danh mục đầu tư chống đổ vỡ hôm nay

Điều quan trọng là phải thừa nhận một sự thật cơ bản: không có một chỉ số nào có thể dự đoán chính xác những gì cổ phiếu sẽ làm trong ngắn hạn. Ngay cả khi có các dấu hiệu cảnh báo, thị trường vẫn có thể tiếp tục tăng trong nhiều tháng trước khi các đợt điều chỉnh diễn ra. Một cuộc suy thoái không đảm bảo một cuộc khủng hoảng thị trường chứng khoán ngay lập tức.

Tuy nhiên, chuẩn bị tốt hơn là hoảng loạn. Phòng thủ hiệu quả nhất trước các đợt giảm giá thị trường liên quan đến việc tập trung nắm giữ vào các công ty chất lượng cao có lợi thế cạnh tranh bền vững và bảng cân đối kế toán vững chắc. Khi các doanh nghiệp cơ bản có sức mạnh thực sự, chúng thường vượt qua biến động tốt hơn nhiều so với các đối thủ yếu hơn. Một danh mục đầu tư dựa trên các khoản đầu tư cơ bản vững chắc cung cấp cả khả năng chống đỡ và sức bền tâm lý cần thiết để tránh các quyết định phản ứng trong thời kỳ hỗn loạn.

Các bước chiến lược cho nhà đầu tư lo lắng ngay bây giờ

Với những dòng chảy thị trường này, các nhà đầu tư suy nghĩ thấu đáo nên xem xét một số bước cụ thể. Tập trung vào các công ty có sự ổn định về lợi nhuận đã được chứng minh, khả năng tạo tiền mặt mạnh mẽ và sức mạnh định giá. Những đặc điểm này giúp cổ phiếu giữ vững hơn khi một cuộc khủng hoảng thị trường chứng khoán khác hoặc sự điều chỉnh lớn đến.

Thay vì cố gắng thời điểm thị trường — một nỗ lực mà nhất quán thất bại — hãy xây dựng các vị thế trong các doanh nghiệp chất lượng có thể mang lại lợi nhuận trong các kịch bản kinh tế khác nhau. Các công ty thịnh vượng qua các đợt giảm giá thị trường là những công ty có các rào cản cạnh tranh thực sự bảo vệ lợi nhuận của họ. Khi căng thẳng thị trường tiếp theo đến, những khoản đầu tư này sẽ là những mỏ neo cho danh mục đầu tư của bạn.