Từ $40 đến Hàng tỷ: Lộ trình trở thành triệu phú của Daymond John

Việc tạo dựng sự giàu có đòi hỏi nhiều hơn là chỉ may mắn—nó yêu cầu chiến lược, kiên trì và hiểu rõ những yếu tố phân biệt các doanh nhân thành công với những người gặp khó khăn. Daymond John, nhà sáng lập huyền thoại của FUBU và nhân vật nổi bật trên “Shark Tank,” đã biến một khoản đầu tư nhỏ 40 đô la thành một đế chế thời trang trị giá hàng tỷ đô la, cuối cùng tích lũy được khoảng 350 triệu đô la tài sản ròng. Hành trình từ một thiếu niên có ước mơ lớn đến một ông trùm ngành công nghiệp mang lại những bài học quý giá về tư duy và phương pháp phân biệt những kẻ mơ mộng trở thành doanh nhân thực thụ và những người chỉ cố gắng kiếm sống. Thay vì dựa vào một khoảnh khắc đột phá duy nhất, John đã phát triển một khung tổng thể gồm năm nguyên tắc liên kết với nhau—áp dụng dù bạn đang khởi nghiệp lần đầu hay đang mở rộng doanh nghiệp hiện tại.

Nền tảng trước tiên: Đặt mục tiêu ý nghĩa và phát triển theo thời gian

Con đường đến trạng thái triệu phú thường bắt đầu với tham vọng nhưng dễ thất bại do những mong muốn mơ hồ. Khi mới 16 tuổi, Daymond John đã đặt ra mục tiêu rõ ràng: trở thành triệu phú trước 30 tuổi. Tuy nhiên, ông sớm nhận ra rằng việc chỉ hình dung ra một con số hoặc một hạn định thời gian là chưa đủ. “Tôi không biết cách thực hiện mục tiêu đúng cách,” ông sau này chia sẻ. “Không chỉ là hình dung một con số hay một độ tuổi nhất định.”

Đến 22 tuổi, John đã mua bán ô tô để kiếm sống, vẫn giữ hai con số trừu tượng đó—1 triệu đô la và 30 tuổi—mà chưa hiểu cách để thu hẹp khoảng cách đó. Bước đột phá đến khi ông thay đổi cách nhìn nhận mục tiêu căn bản. Thay vì theo đuổi một số tiền cụ thể, ông cam kết xây dựng điều gì đó có ý nghĩa: một dòng quần áo phản ánh chân thực cộng đồng hip-hop mà ông yêu thích. Mục tiêu của ông trở thành: “Tôi muốn mặc cho mọi người và làm phong phú cuộc sống của họ, và hy vọng sẽ được đền đáp xứng đáng.”

Sự chuyển đổi từ mục tiêu số lượng sang mục tiêu dựa trên đam mê này đã chứng minh tính quyết định. Thay vì theo đuổi sự giàu có như một điểm đến trừu tượng, Daymond John theo đuổi sự xuất sắc trong lĩnh vực ông đam mê—một khác biệt sau này mang lại lợi ích cả về tài chính lẫn danh tiếng. Bài học không phải là từ bỏ mục tiêu hoàn toàn, mà là để chúng trưởng thành và điều chỉnh khi hiểu biết của bạn ngày càng sâu sắc hơn.

Khoảng cách kiến thức: Tại sao hiểu biết về các nguyên tắc kinh doanh cơ bản lại quan trọng

Thành công ban đầu của Daymond John gần như đã trở thành thảm họa. Sau khi lẻn vào một hội nghị về thời trang nam ở Las Vegas, ông đã nhận được đơn hàng trị giá 300.000 đô la—một bước đột phá tưởng chừng như không thể đối với một doanh nhân mới bắt đầu. Mẹ ông, tin tưởng vào tiềm năng đó, đã vay 100.000 đô la dựa trên giá trị tài sản thế chấp nhà để mở rộng kinh doanh.

Tuy nhiên, tiềm năng đã va phải thiếu kinh nghiệm. Trực giác sáng tạo của John vượt xa khả năng kinh doanh của ông. Ông thiếu kiến thức về phân tích thị trường, đánh giá đối thủ cạnh tranh, quản lý tồn kho và điều hướng các phức tạp của phân phối bán lẻ. Những sai lầm tích tụ, áp lực tài chính tăng cao. Mẹ ông suýt mất nhà.

Chuyện đau đớn này đã hình thành cách Daymond John hiện nay đánh giá các doanh nhân tìm kiếm vốn đầu tư. Ông từ chối hỗ trợ các dự án chỉ dựa trên ý tưởng sáng tạo hoặc bài thuyết trình hấp dẫn. Thay vào đó, ông yêu cầu bằng chứng về khả năng thực thi: “Tôi phải thấy doanh số bán hàng và một số bằng chứng về ý tưởng, và những gì họ đã học được khi bán 100 sản phẩm, để họ có thể quay lại và bán 1.000 sản phẩm.” Đối với John, lý thuyết đơn thuần là học phí đắt đỏ trả bằng vốn của người khác.

Thông điệp dành cho những người muốn trở thành triệu phú là rõ ràng: thành thạo các nguyên tắc cơ bản không phải là thủ tục hành chính tùy tiện—đó là sự khác biệt giữa mở rộng thành công và thất bại thảm khốc. Hiểu biết về kế toán, động thái cạnh tranh và xác thực thị trường giúp phân biệt sự phát triển bền vững với những thử nghiệm tốn kém.

Đam mê như nhiên liệu: Tại sao yêu thích công việc của mình lại thúc đẩy thành công

Một trong những hiểu biết trái ngược của Daymond John thách thức lời khuyên phổ biến về lập kế hoạch nghề nghiệp dành cho những người trẻ đầy tham vọng: theo đuổi lĩnh vực có thu nhập cao hơn sở thích thực sự thường gây cản trở việc tạo dựng sự giàu có. Khi chấp nhận một vị trí có lợi nhuận trong ngành bạn không quan tâm, động lực tự nhiên sẽ giảm theo thời gian. “Hãy làm những gì bạn yêu thích, và thành công sẽ theo sau,” John khẳng định. “Tiền có thể theo; tôi không thể hứa điều đó. Nhưng tiền có khả năng theo khi bạn làm điều gì đó bạn yêu thích, vì bạn sẽ làm điều đó trong 10 hoặc 20 năm.”

Mối liên hệ giữa đam mê và kiên trì không thể bị xem nhẹ. Xây dựng bất kỳ doanh nghiệp lớn nào cũng đòi hỏi vượt qua vô số từ chối, thất bại và thời kỳ khó khăn. Động lực tài chính thuần túy sẽ biến mất trong những thử thách này, nhưng nhiệt huyết chân chính duy trì nỗ lực qua nhiều thập kỷ. Sự cam kết không lay chuyển của Daymond John đối với văn hóa hip-hop và thiết kế thời trang đã thúc đẩy khả năng phục hồi cần thiết để xây dựng FUBU thành một thế lực trong ngành.

Nguyên tắc này không chỉ dành cho các startup. Dù bạn đang phát triển dự án phụ, chuyển đổi nghề nghiệp hay xây dựng nguồn thu nhập phụ, việc chọn lĩnh vực bạn thực sự quan tâm sẽ nhân đôi lợi thế cạnh tranh của bạn. Các đối thủ chỉ vì tiền lương sẽ cuối cùng mất đà; những người đam mê chân chính sẽ phát triển sức bền cần thiết để tích lũy của cải lâu dài.

Thương hiệu bền vững hơn lợi nhuận ngắn hạn

Một nghịch lý mà nhiều doanh nhân gặp phải khi doanh nghiệp của họ trở nên thành công về tài chính là: bị cám dỗ rút tối đa lợi nhuận ngay lập tức hoặc đầu tư vào xây dựng thương hiệu bền vững. Daymond John đã đối mặt trực tiếp với sự căng thẳng này và chọn cách khác.

Khi công ty của bạn trở thành nguồn thu ổn định, áp lực tối đa hóa lợi nhuận ngắn hạn tăng lên. Tuy nhiên, John nhận thức rõ rằng việc xem doanh nghiệp như một máy rút tiền tự động—rút tiền thoải mái mà không tái đầu tư hoặc có chiến lược rõ ràng—cuối cùng sẽ làm hỏng cả doanh nghiệp lẫn thương hiệu cá nhân: “Hãy thành thật với chính mình, đặc biệt ngày nay với mạng xã hội. Bất cứ lúc nào, nhân viên của bạn cũng có thể thấy bạn. Vì vậy, bạn phải biết DNA của thương hiệu là gì.”

Hậu quả tổ chức ngay lập tức và nghiêm trọng. Hành vi của nhân viên phản ánh ưu tiên của lãnh đạo trong vòng vài tuần. Nếu chủ doanh nghiệp thể hiện rằng doanh nghiệp chỉ tồn tại để làm giàu cho chính mình, giao tiếp của nhân viên với khách hàng cũng phản ánh thái độ khai thác đó. Sự chân thực—hoặc thiếu nó—lan tỏa khắp hoạt động. Ngược lại, khi lãnh đạo duy trì cam kết chân thành với giá trị thương hiệu và lợi ích khách hàng, sự chân thực đó lan tỏa trong toàn tổ chức, tạo ra lợi thế cạnh tranh vượt ra ngoài các lợi thế thị trường tạm thời.

Đối với Daymond John, bản sắc của FUBU luôn dựa trên việc thể hiện chân thực cộng đồng hip-hop, ngay cả khi lợi nhuận tăng lên. Sự nhất quán này đã biến thương hiệu từ một mặt hàng thời trang theo xu hướng thành một biểu tượng văn hóa.

Kiên cường và thích nghi: Tư duy của người triệu phú

Xu hướng thời trang xuất hiện rồi biến mất liên tục, nhưng một số thương hiệu vượt qua các chu kỳ phù phiếm để trở thành các biểu tượng văn hóa vĩnh cửu. Sự khác biệt không chỉ nằm ở chất lượng sản phẩm—mà còn ở khả năng thích nghi mà không mất đi bản sắc nền tảng.

Daymond John nhận xét: “Thương hiệu thời trang chỉ hot trong năm năm rồi biến mất. Bạn phải kiên trì, linh hoạt, luôn tiến về phía trước. Dù thế nào đi nữa.” Đây là nguyên tắc cuối cùng phân biệt các triệu phú tự thân với các doanh nhân đầy tham vọng nhưng dừng lại: cam kết không ngừng qua thử thách kết hợp với khả năng thích nghi chiến lược.

Mỗi người tạo ra sự giàu có lớn đều trải qua những thời kỳ khó khăn thực sự—khủng hoảng dòng tiền, đe dọa cạnh tranh, thu hẹp thị trường, thất bại cá nhân. Điểm khác biệt không phải là tránh né những thử thách này mà là có khả năng tâm lý để kiên trì vượt qua chúng. Điều này không phải là bướng bỉnh mù quáng mà là duy trì đà tiến về phía trước trong khi liên tục học hỏi và điều chỉnh chiến thuật.

FUBU thành công không phải vì nó bắt kịp văn hóa hip-hop hoàn hảo vào năm 1992 và giữ nguyên trạng thái đó, mà vì Daymond John liên tục định vị lại thương hiệu để phù hợp với các cảnh quan văn hóa thay đổi trong khi vẫn giữ vững tính chân thực cốt lõi của nó. Sự cân bằng giữa thích nghi và nhất quán, giữa sự gan góc và linh hoạt, chính là điều phân biệt sự giàu có bền vững với thành công tạm thời.

Áp dụng khung nguyên tắc của Daymond John vào hành trình của bạn

Hành trình từ 40 đô la đến hàng tỷ đô la của Daymond John không theo một câu chuyện kịch tính duy nhất mà dựa trên việc liên tục áp dụng năm nguyên tắc liên kết: đặt mục tiêu phát triển dựa trên đam mê thay vì trừu tượng, thành thạo các nguyên tắc kinh doanh cơ bản trước khi mở rộng, chọn lĩnh vực đam mê để duy trì nỗ lực dài hạn, xây dựng thương hiệu chân thực thay vì khai thác lợi nhuận ngắn hạn, và duy trì sự kiên cường kết hợp với khả năng thích nghi chiến lược.

Những nguyên tắc này vượt ra ngoài lĩnh vực thời trang. Dù bạn phát triển nền tảng công nghệ, ra mắt dịch vụ hay xây dựng thu nhập đầu tư, cùng một logic nền tảng vẫn áp dụng. Tư duy triệu phú không phải là may mắn hay thời điểm thích hợp mà là thực thi có hệ thống các nguyên tắc giúp tích lũy theo cấp số nhân qua nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ.