#数字资产动态追踪 $RENDER、$BROCCOLI714、$BREV...

Chuyện thần thoại nợ 30 năm của Nhật Bản đang đi đến hồi kết, thị trường tài chính toàn cầu đối mặt với chuỗi phản ứng dây chuyền

Câu nói đùa từng nói "người bán khống trái phiếu Nhật Bản chết đứng ba mét cỏ" cuối cùng đã trở thành quá khứ. Bước vào năm 2025, Nhật Bản không còn khả năng duy trì tỷ lệ nợ GDP 240% nữa—lợi suất trái phiếu Nhật kỳ hạn 10 năm tăng vọt lên 1.83%, đạt mức cao kỷ lục trong gần 208 năm, trái phiếu kỳ hạn 40 năm còn vượt qua mốc 3.7%. Đồng yên so với đô la Mỹ rơi xuống dưới ngưỡng 158, thị trường chứng khoán, trái phiếu, ngoại hối đều rơi vào tình trạng giảm mạnh ba chiều.

Cơ chế vận hành đã duy trì suốt ba mươi năm đã hoàn toàn đổ vỡ. Chu trình vay mượn tự duy trì, chính sách lãi suất bằng 0, dựa vào lợi nhuận từ nước ngoài để cân bằng—chu trình khép kín này đã tan rã ngay trước kế hoạch kích thích 21.3 nghìn tỷ yên của thủ tướng mới. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản hiện rơi vào tình thế không lối thoát: tăng lãi suất sẽ gây ra bong bóng nợ yếu ớt, còn giữ lãi suất thấp khiến yên tiếp tục mất giá, giá cả mất kiểm soát. Ở mức lãi suất 0.5%, lợi tức thực vẫn quanh mức âm -2.5%, tài sản của người gửi tiết kiệm đang âm thầm bị teo đi.

Dấu hiệu nguy hiểm hơn là dòng vốn bắt đầu đảo chiều. Các công ty bảo hiểm Nhật Bản bắt đầu bán tháo tài sản nước ngoài quy mô lớn, chuyển hướng sang thị trường trái phiếu nội địa. Thị trường trái phiếu Mỹ mất đi nhà mua lớn nhất truyền thống này, chi phí vay vốn toàn cầu buộc phải tăng lên. Nhớ lại cú sốc tăng lãi suất năm 2024 không? Chỉ số Nikkei khi đó giảm 12.4%, thị trường tiền mã hóa cũng chịu áp lực, vụ cháy tài khoản của 230,000 nhà đầu tư chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Và giờ đây, các vị thế giao dịch chênh lệch tiềm ẩn trong thị trường có thể sẽ bùng nổ tập trung vào năm 2026.

Xét từ góc nhìn của thị trường tiền mã hóa, vấn đề này có hai mặt. Một mặt, đồng yên mất giá thúc đẩy nhu cầu trú ẩn tăng cao, cơ quan quản lý Nhật Bản thậm chí đang ấp ủ kế hoạch cho phép ngân hàng tham gia giao dịch Bitcoin, tài sản số dần trở thành lựa chọn mới để chống lạm phát. Mặt khác, nếu môi trường tín dụng toàn cầu thực sự thắt chặt, thì các tài sản mã hóa đòn bẩy cao sẽ là những đối tượng đầu tiên bị thanh lý.

Ba điểm tới hạn cần chú ý: trái phiếu Nhật kỳ hạn 30 năm vượt qua 3.5%, đồng yên mất giá xuyên thủng 160, và đồng thời xuất hiện ba đợt giảm mạnh của thị trường chứng khoán, trái phiếu, ngoại hối. Bất kỳ một trong số đó kích hoạt đều có thể trở thành nguyên nhân gây ra khủng hoảng tài chính toàn cầu. Nhật Bản sẽ chọn pha loãng nợ, chậm rãi dò đáy, hay đối mặt trực diện với cú sốc giảm tốc? Tài sản số có thể trở thành pháo đài trú ẩn mới, hay cuối cùng cũng sẽ bị cuốn vào làn sóng bán tháo mới? Những câu hỏi này liên quan đến phán đoán của từng nhà đầu tư trên thị trường.