## Tỷ giá USD/CNY năm 2025 vì sao đột nhiên chuyển mạnh?

### Nhịp tăng giá của nhân dân tệ đã bắt đầu, tỷ giá USD so với nhân dân tệ chào đón đỉnh cao mới sau 14 tháng

Diễn biến của nhân dân tệ trong năm 2025 khiến nhiều người bất ngờ. Sau ba năm liên tiếp chịu áp lực giảm giá từ 2022 đến 2024, nhân dân tệ cuối cùng đã đảo chiều. Tỷ giá USD/CNY đầu năm dao động trong khoảng 7.04 đến 7.3, đến ngày 15 tháng 12, nhờ tín hiệu giảm lãi suất của Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tăng cường và tâm lý thị trường cải thiện, tỷ giá nhân dân tệ so với đô la Mỹ đã vượt qua mức 7.05 một cách mạnh mẽ, cuối cùng đạt 7.0404, mức cao nhất trong gần 14 tháng.

Sự chuyển biến này không phải là ngẫu nhiên. Nhìn lại toàn bộ xu hướng trong năm, nửa đầu năm nhân dân tệ thực sự chịu nhiều áp lực — tình hình thương mại toàn cầu bất ổn gia tăng, chỉ số USD liên tục tăng mạnh, nhân dân tệ offshore từng giảm xuống 7.40, mức thấp kỷ lục kể từ sau cải cách tỷ giá năm 2015. Tuy nhiên, bước sang nửa cuối năm, tình hình bắt đầu đảo chiều. Khi đàm phán Trung-Mỹ tiến triển ổn định, chỉ số USD bắt đầu giảm, nhân dân tệ bắt đầu thể hiện sự bền bỉ, cùng với các đồng tiền phi USD khác, đi vào quỹ đạo tăng giá.

### Bốn yếu tố cốt lõi quyết định xu hướng tỷ giá USD/CNY

Để dự đoán hướng đi của USD so với nhân dân tệ trong tương lai, cần nắm vững bốn biến số quan trọng.

**Suy yếu và biến động của chỉ số USD**

Trong nửa đầu năm 2025, chỉ số USD giảm từ 109 xuống còn 98, giảm gần 10%, đánh dấu khởi đầu yếu nhất kể từ thập niên 1970. Tuy nhiên, kỳ vọng giảm lãi suất của Fed giảm nhiệt, cùng với hiệu suất kinh tế Mỹ vượt dự kiến, đã giúp USD bật lại vào tháng 11 và nhiều lần vượt qua mốc 100. Đến tháng 12, Fed đã đúng hẹn giảm lãi suất, thị trường lại tỏ ra thận trọng hơn về triển vọng USD, chỉ số USD giảm về 97.869, quay lại khoảng 97.8 đến 98.5. Sự dao động liên tục này phản ánh mối quan hệ tinh tế giữa xu hướng USD và chính sách của Fed — giảm lãi suất thường không có lợi cho USD, nhưng sức mạnh của nền kinh tế Mỹ lại có thể hỗ trợ USD. **USD nhẹ nhàng tăng sẽ gây áp lực giảm giá cho nhân dân tệ, trong khi USD yếu đi sẽ tạo điều kiện cho nhân dân tệ tăng giá.**

**Quan hệ thương mại Trung-Mỹ: hạn chế và cơ hội**

Gần đây, các cuộc đàm phán tại Kuala Lumpur đã gửi tín hiệu tích cực: phía Mỹ sẽ giảm thuế hàng hóa Trung Quốc từ 20% xuống còn 10%, tạm hoãn phần thuế bổ sung 24% đến tháng 11 năm 2026. Hai bên còn đạt thỏa thuận tạm thời về các lĩnh vực như quặng hiếm, phí cảng, và mở rộng mua nông sản. Những tiến bộ này tạo nền tảng cho nhân dân tệ tăng giá. Tuy nhiên, bài học lịch sử không thể bỏ qua — tháng 5 năm 2025, một thỏa thuận tương tự tại Geneva đã nhanh chóng đổ vỡ. Do đó, **tính bền vững của quan hệ thương mại Trung-Mỹ là yếu tố ngoại cảnh quan trọng nhất để dự đoán xu hướng tỷ giá USD/CNY**. Nếu duy trì hiện trạng, nhân dân tệ sẽ ổn định hơn; nếu căng thẳng gia tăng, nhân dân tệ sẽ chịu áp lực giảm giá trở lại.

**Chính sách của Ngân hàng Trung ương: nới lỏng hay thắt chặt**

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) thiên về chính sách nới lỏng để hỗ trợ phục hồi kinh tế, đặc biệt trong bối cảnh thị trường bất động sản yếu. Giảm lãi suất hoặc giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc thường gây áp lực giảm giá nhân dân tệ. Tuy nhiên, nếu chính sách nới lỏng kết hợp với các biện pháp kích thích tài chính mạnh mẽ hơn để ổn định kinh tế, về dài hạn sẽ thúc đẩy nhân dân tệ tăng giá. Đồng thời, hướng đi của Fed cũng không thể bỏ qua — lãi suất cao sẽ hỗ trợ USD mạnh, giảm lãi suất sẽ làm USD yếu đi. **Nhân dân tệ và chỉ số USD thường có xu hướng nghịch chiều.**

**Quá trình quốc tế hóa nhân dân tệ**

Việc sử dụng nhân dân tệ trong thanh toán thương mại toàn cầu tăng lên, cùng với mở rộng các thỏa thuận hoán đổi tiền tệ với các quốc gia khác, về dài hạn có thể duy trì sự ổn định của nhân dân tệ. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, vị thế của USD như đồng dự trữ chính của thế giới vẫn còn rất vững chắc.

### Các ngân hàng đầu tư dự báo về tương lai tỷ giá USD/CNY thế nào?

Nhiều ngân hàng đầu tư quốc tế lạc quan về triển vọng của nhân dân tệ, và lý luận của họ đáng để nhà đầu tư tham khảo.

**Deutsche Bank** cho rằng, đà tăng của nhân dân tệ so với USD gần đây báo hiệu bắt đầu một chu kỳ tăng giá dài hạn. Ngân hàng dự kiến tỷ giá USD/CNY sẽ lên mức 7.0 vào cuối năm 2025 và tiếp tục tăng lên 6.7 vào cuối năm 2026.

**Goldman Sachs** có phân tích còn tích cực hơn. Giám đốc chiến lược ngoại hối toàn cầu Kamakshya Trivedi trong báo cáo đã điều chỉnh dự báo trong 12 tháng tới của USD/CNY từ 7.35 lên 7.0, đồng thời ám chỉ thời điểm "phá 7" của nhân dân tệ sẽ đến nhanh hơn thị trường dự đoán. Lý do của Goldman là, **tỷ giá thực hiệu quả của nhân dân tệ thấp hơn trung bình 10 năm khoảng 12%, mức thấp hơn so với USD khoảng 15%**. Dựa trên mức định giá thấp này cùng với tiến trình đàm phán Trung-Mỹ, Goldman dự đoán nhân dân tệ sẽ tăng lên 7.0 trong vòng 12 tháng tới. Ngoài ra, Goldman nhấn mạnh xuất khẩu mạnh của Trung Quốc sẽ hỗ trợ nhân dân tệ, đồng thời dự đoán chính phủ Trung Quốc sẽ ưu tiên các công cụ chính sách khác để thúc đẩy kinh tế hơn là giảm giá đồng tiền.

### Có thể đầu tư vào các cặp tiền liên quan đến nhân dân tệ ngay bây giờ không?

Câu trả lời là có, nhưng thời điểm rất quan trọng.

Trong ngắn hạn, dự kiến nhân dân tệ sẽ duy trì xu hướng mạnh hơn, nhưng chung quy sẽ dao động theo chiều nghịch với USD trong phạm vi hạn chế. Khả năng vượt qua mức 7.0 trong năm 2025 là không cao. Nhà đầu tư cần chú ý theo dõi ba biến số chính: xu hướng tạm thời của chỉ số USD, tín hiệu điều chỉnh của tỷ giá trung tâm nhân dân tệ, và độ mạnh cũng như nhịp độ của các chính sách ổn định tăng trưởng của Trung Quốc.

### Làm thế nào để tự đánh giá xu hướng tiếp theo của tỷ giá USD/CNY?

Để tự đánh giá xu hướng tỷ giá nhân dân tệ, cần hiểu rõ bốn chiều.

**Thứ nhất, định hướng chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung Quốc**

Chính sách tiền tệ nới lỏng hay thắt chặt trực tiếp ảnh hưởng đến cung tiền, từ đó tác động đến tỷ giá. Chính sách nới lỏng (giảm lãi suất, giảm tỷ lệ dự trữ) sẽ làm tăng kỳ vọng thanh khoản, gây áp lực giảm giá nhân dân tệ; chính sách thắt chặt sẽ thúc đẩy nhân dân tệ tăng giá. Ví dụ năm 2014, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc liên tiếp giảm lãi suất 6 lần và giảm mạnh tỷ lệ dự trữ, trong khi đó USD/CNY từ 6 đã tăng lên 7.4, thể hiện rõ ảnh hưởng sâu rộng của chính sách tiền tệ.

**Thứ hai, hiệu suất dữ liệu kinh tế Trung Quốc**

Khi kinh tế Trung Quốc ổn định hoặc vượt các thị trường mới nổi khác, dòng vốn đầu tư nước ngoài liên tục chảy vào, nhu cầu nhân dân tệ tăng, đẩy giá nhân dân tệ lên. Ngược lại, khi kinh tế chậm lại, dòng vốn rút ra sẽ tăng. Các chỉ số quan trọng gồm: GDP phản ánh tình hình vĩ mô; PMI (Chỉ số quản lý mua hàng) hàng tháng, phiên bản chính thức chủ yếu của các doanh nghiệp lớn, phiên bản Caixin của doanh nghiệp nhỏ; CPI đo lường lạm phát, phản ánh nhiệt độ kinh tế; đầu tư tài sản cố định thành phố phản ánh hoạt động kinh tế.

**Thứ ba, xu hướng của USD**

Sức mạnh hay yếu của USD quyết định biến động của USD/CNY. Chính sách của Fed và Ngân hàng Trung ương châu Âu thường là trung tâm của xu hướng USD. Ví dụ năm 2017, khu vực Euro phục hồi mạnh mẽ, tăng trưởng GDP vượt Mỹ, Ngân hàng Trung ương châu Âu phát đi tín hiệu thắt chặt, đồng euro tăng giá, chỉ số USD giảm 15% trong cả năm, cùng lúc USD/CNY cũng giảm, thể hiện mối liên hệ chặt chẽ.

**Thứ tư, định hướng chính sách tỷ giá của chính phủ**

Khác với các đồng tiền tự do do thị trường định giá, nhân dân tệ từ năm 1978 sau cải cách mở cửa đã nhiều lần trải qua các cải cách kiểm soát tỷ giá. Ngày 26 tháng 5 năm 2017, cải cách đã chuyển tỷ giá trung tâm nhân dân tệ từ "giá đóng cửa + biến động theo rổ tiền tệ" sang thêm "hệ số nghịch chu kỳ", tăng cường vai trò chỉ đạo của chính phủ. Gần đây, các điều chỉnh này rõ ràng ảnh hưởng đến tỷ giá ngắn hạn, nhưng xu hướng dài hạn vẫn phụ thuộc vào hướng đi chung của thị trường.

### Nhìn lại biến động tỷ giá USD/CNY trong 5 năm gần đây

**2020**: Đầu năm dao động trong khoảng 6.9 đến 7.0. Do căng thẳng thương mại Mỹ-Trung và dịch bệnh, tháng 5 giảm xuống dưới 7.18. Sau đó, Trung Quốc kiểm soát dịch bệnh nhanh chóng, phục hồi kinh tế sớm, cộng thêm Fed hạ lãi suất gần bằng 0, Trung Quốc duy trì chính sách ổn định, nhân dân tệ cuối năm mạnh lên, về khoảng 6.50, tăng 6% cả năm.

**2021**: Xuất khẩu mạnh, kinh tế tốt, USD chỉ quanh mức thấp, USD/CNY dao động trong khoảng 6.35 đến 6.58, trung bình cả năm khoảng 6.45, duy trì trạng thái khá mạnh.

**2022**: Fed tăng lãi suất mạnh đẩy USD lên cao, trong khi chính sách phòng dịch của Trung Quốc gây thiệt hại cho kinh tế, khủng hoảng bất động sản gia tăng, USD/CNY từ 6.35 lên trên 7.25, giảm 8% trong năm, mức giảm lớn nhất trong nhiều năm.

**2023**: USD/CNY dao động trong khoảng 6.83 đến 7.35, trung bình khoảng 7.0. Kinh tế Trung Quốc phục hồi không như kỳ vọng, vấn đề bất động sản kéo dài, lãi suất cao của Mỹ duy trì, nhân dân tệ chịu áp lực.

**2024**: USD yếu đi giúp giảm áp lực cho nhân dân tệ, chính sách tài chính của Trung Quốc kích thích niềm tin, USD/CNY từ 7.1 lên 7.3 giữa năm, tháng 8, nhân dân tệ offshore vượt 7.10, mức cao mới của nửa năm.

### Tại sao nhân dân tệ offshore (CNH) lại biến động mạnh hơn?

Nhân dân tệ offshore (CNH) được giao dịch trên thị trường quốc tế (Hồng Kông, Singapore, v.v.), dòng vốn tự do hơn, phản ánh tâm lý thị trường toàn cầu, nên biến động lớn hơn. Trong khi đó, nhân dân tệ onshore (CNY) chịu kiểm soát vốn, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc điều chỉnh tỷ giá trung tâm hàng ngày và can thiệp ngoại hối.

Năm 2025, dù nhiều lần biến động, CNH vẫn có xu hướng tăng trong phạm vi dao động. Đầu năm, do tác động của thuế quan và USD tăng vọt lên 109.85, CNH giảm xuống dưới 7.36, buộc Ngân hàng Nhân dân phát hành trái phiếu offshore trị giá 600 tỷ nhân dân tệ để hút thanh khoản và kiểm soát tỷ giá trung tâm. Gần đây, khi đối thoại Mỹ-Trung dịu đi, chính sách ổn định tăng trưởng của Trung Quốc phát huy, kỳ vọng Fed giảm lãi suất tăng, CNH rõ ràng mạnh lên. Ngày 15 tháng 12, CNH vượt qua 7.05, so với đỉnh đầu năm đã bật tăng hơn 4%, đạt mức cao mới 13 tháng.

### Tóm lại: nắm bắt cơ hội đầu tư tỷ giá USD/CNY

Khi Trung Quốc bước vào chu kỳ chính sách nới lỏng, **xu hướng của USD so với nhân dân tệ rõ ràng mang đặc trưng chu kỳ**. Theo kinh nghiệm lịch sử, các chu kỳ chính sách tương tự có thể kéo dài đến mười năm, mặc dù trong quá trình đó, biến động ngắn hạn do USD và các sự kiện khác có thể ảnh hưởng, nhưng xu hướng chính vẫn rõ ràng. Nếu nhà đầu tư có thể chính xác nắm bắt các yếu tố ảnh hưởng này, khả năng sinh lời sẽ tăng đáng kể. Thị trường ngoại hối chủ yếu do các yếu tố vĩ mô chi phối, dữ liệu các quốc gia công khai minh bạch, khối lượng giao dịch lớn, hỗ trợ giao dịch hai chiều, do đó là lĩnh vực đầu tư khá công bằng và hấp dẫn.