Điều gì phân biệt các nhà giao dịch chiến thắng với phần còn lại? Tâm lý đằng sau các câu trích dẫn đầu tư

Bạn có thể đã nhận thấy điều gì đó: một số nhà giao dịch kiếm tiền đều đặn trong khi những người khác liên tục mất tiền. Sự khác biệt không phải do may mắn hay truy cập vào thông tin bí mật. Đó là những gì xảy ra trong đầu họ.

Giao dịch trông có vẻ đơn giản trên giấy tờ—mua thấp, bán cao. Nhưng thị trường thực sự là một cỗ máy được thiết kế để khai thác cảm xúc của bạn. Đó chính là lý do tại sao các nhà giao dịch thành công luôn chú trọng vào tư duy và quản lý rủi ro trước tiên.

Yếu tố Tâm lý: Tại sao hầu hết các nhà giao dịch thất bại

Đây là sự thật phũ phàng: người thông minh vẫn thua lỗ trong thị trường mọi lúc. Tại sao? Bởi vì IQ không phải là điều quan trọng. Kỷ luật cảm xúc mới là thứ quyết định.

Jim Cramer đã nói rất chính xác: “Hy vọng là một cảm xúc giả tạo chỉ khiến bạn mất tiền.” Xem các nhà giao dịch mới, bạn sẽ thấy điều đó—họ mua các đồng coin vô giá trị hy vọng giá sẽ tăng. Kết quả thường là thảm họa.

Warren Buffett, nhà đầu tư thành công nhất thế giới với khối tài sản ước tính 165.9 tỷ đô la, đã nói đúng: “Thị trường là một thiết bị chuyển tiền từ những người thiếu kiên nhẫn sang những người kiên nhẫn.” Một nhà giao dịch thiếu kiên nhẫn hoảng loạn và thoát khỏi vị thế đúng vào thời điểm sai. Một nhà giao dịch kiên nhẫn chờ đợi và tích lũy khi người khác đang trong cơn cuồng loạn.

Những sai lầm về tâm lý tích tụ lại. Khi bạn thua lỗ, não bộ của bạn trở nên phòng thủ. Thay vì chấp nhận và tiếp tục, các nhà giao dịch bắt đầu tìm “lý do” để giữ vị thế xấu. Chính lúc này rủi ro bùng phát. Như Jeff Cooper đã chỉ ra: “Nhiều nhà giao dịch mở vị thế và hình thành một sự gắn bó cảm xúc với nó. Họ bắt đầu mất tiền, và thay vì dừng lại, họ tìm ra lý do mới để tiếp tục giữ.”

Những câu trích dẫn về đầu tư thực sự có ý nghĩa

Nếu Warren Buffett đã dạy chúng ta điều gì, đó là những câu trích dẫn về đầu tư từ các nhà giao dịch đã chứng minh chứa đựng trí tuệ thực sự, chứ không phải là những lời động viên sáo rỗng.

Hãy lấy ví dụ này: “Đầu tư vào chính bạn nhiều nhất có thể; bạn là tài sản lớn nhất của chính mình.” Kỹ năng của bạn không thể bị đánh thuế hay bị tịch thu. Khác với một vị thế cổ phiếu, chúng tích lũy suốt đời bạn.

Hoặc câu cổ điển này: “Khi vàng rơi xuống, hãy với lấy một cái xô, chứ không phải chiếc thìa.” Hầu hết các nhà giao dịch quá cẩn trọng khi cơ hội bùng nổ. Họ sợ tăng quy mô trong những thiết lập tốt nhất. Các chuyên gia? Họ nạp đầy.

Buffett lại nói: “Thà mua một công ty tuyệt vời với giá hợp lý còn hơn mua một công ty phù hợp với giá tuyệt vời.” Điều này phân biệt các nhà đầu tư giá trị với những kẻ đuổi theo đỉnh. Bạn không trả tiền cho sự hoàn hảo—bạn trả tiền cho chất lượng ở mức hợp lý để vào thị trường.

Quản lý Rủi ro: Nền tảng không hào nhoáng

Điều phân biệt các nhà giao dịch chuyên nghiệp với nghiệp dư là gì:

Nghiệp dư nghĩ về số tiền họ có thể kiếm được. Chuyên nghiệp nghĩ về số tiền họ có thể mất.

Paul Tudor Jones tiết lộ hệ thống của mình: “Tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận 5/1 cho phép bạn có tỷ lệ thắng 20%. Tôi thậm chí có thể là một kẻ ngu hoàn toàn. Tôi có thể sai 80% thời gian và vẫn không thua.”

Hãy nghĩ về điều đó. Ông ấy thoải mái sai 4 lần trong 5 vì quy mô vị thế và dừng lỗ của ông khiến việc phá sản về mặt toán học là không thể xảy ra.

Hầu hết các nhà giao dịch làm ngược lại—họ mạo hiểm lớn trong các giao dịch ít tin cậy và chơi nhỏ khi có lợi thế. Điều này ngược đời và giết chết tài khoản.

Câu trích dẫn về quản lý rủi ro hay nhất của Buffett: “Đừng thử độ sâu của con sông bằng cả hai chân.” Dịch là: đừng bao giờ mạo hiểm tất cả. Không bao giờ. Một giao dịch xấu không nên đe dọa khả năng giao dịch của bạn ngày mai.

Kỷ luật và kiên nhẫn chiến thắng

Giao dịch không phải là kiếm tiền mỗi ngày. Nó là không thua lỗ khi bạn đáng lẽ phải thua.

Bill Lipschutz nói: “Nếu hầu hết các nhà giao dịch học cách giữ tay mình yên trong 50 phần trăm thời gian, họ sẽ kiếm được nhiều tiền hơn.” Sự thúc đẩy giao dịch liên tục phá hỏng tài khoản. Nhận xét của Jesse Livermore vẫn đúng: “Khao khát hành động liên tục bất chấp điều kiện thị trường là nguyên nhân gây ra nhiều thất bại.”

Có tiền nằm rải rác trong thị trường, nhưng không phải lúc nào cũng có. Jim Rogers giải thích cách tiếp cận của ông: “Tôi chỉ chờ đến khi có tiền nằm trong góc, và tất cả những gì tôi cần làm là đi qua đó và nhặt nó lên. Trong thời gian chờ đợi, tôi không làm gì cả.”

Đây chính là bí mật—hành động chọn lọc vượt trội hơn hành động liên tục.

Khi tâm lý của bạn vững vàng, chiến lược của bạn hợp lý, và bạn có các kiểm soát rủi ro nghiêm ngặt, các khoản thua lỗ không còn cảm giác thảm khốc nữa. Mark Douglas đã ghi lại điều này: “Khi bạn thực sự chấp nhận rủi ro, bạn sẽ yên bình với bất kỳ kết quả nào.” Đó không phải là sự cẩu thả. Đó là sự tự tin xây dựng dựa trên sự chuẩn bị.

Hệ thống vượt qua dự đoán

Đây là điều Thomas Busby đã học được sau hàng thập kỷ trong thị trường: “Họ có một hệ thống hoặc chương trình hoạt động trong một số môi trường nhất định và thất bại trong những môi trường khác. Ngược lại, chiến lược của tôi là linh hoạt và luôn phát triển. Tôi liên tục học hỏi và thay đổi.”

Điều này cực kỳ quan trọng—hệ thống của bạn cần thích nghi. Thị trường thay đổi, điều kiện dịch chuyển, và những gì hoạt động năm 2020 không còn phù hợp năm 2024.

Yếu tố phân biệt các hệ thống thành công và thất bại? Luôn luôn như vậy. Victor Sperandeo: “Chìa khóa thành công trong giao dịch là kỷ luật cảm xúc. Lý do quan trọng nhất khiến mọi người thua lỗ là họ không cắt lỗ đúng lúc.”

Không phức tạp. Cắt lỗ. Hết chuyện. “Các yếu tố của giao dịch tốt là (1) cắt lỗ, (2) cắt lỗ, và (3) cắt lỗ. Nếu bạn có thể tuân thủ ba quy tắc này, bạn có cơ hội.”

Suy nghĩ cuối cùng

Đọc những câu trích dẫn đầu tư mạnh mẽ là một chuyện. Áp dụng chúng là chuyện khác.

Không câu nào trong số này hứa hẹn lợi nhuận dễ dàng. Nhưng tất cả đều chỉ ra cùng một thực tế: chiến thắng trong giao dịch đòi hỏi hiểu rõ tâm lý của chính bạn, tôn trọng rủi ro, chấp nhận kỷ luật, và xây dựng hệ thống hoạt động hiệu quả trong các điều kiện thị trường khác nhau.

Những nhà giao dịch thành công không phải là người thông minh nhất. Họ là những người học hỏi từ sai lầm của người khác trước tiên.