Đầu tư vàng mua như thế nào là hợp lý nhất? Phân tích đầy đủ ưu nhược điểm của 5 kênh đầu tư chính

Trong bối cảnh tình hình quốc tế bất ổn, lạm phát tiếp tục leo thang, ngày càng nhiều người nghĩ đến việc mua vàng để phòng ngừa rủi ro. Nhưng bạn có biết không? Đầu tư vàng không chỉ có một cách là tích trữ vàng thỏi, còn có sổ tiết kiệm vàng, ETF vàng, hợp đồng tương lai vàng, hợp đồng chênh lệch giá vàng (CFD) và nhiều kênh khác, mỗi phương thức đều có chi phí, rủi ro và lợi nhuận khác nhau.

Giá vàng năm nay tăng mạnh, đã vượt mốc 3700 USD, tăng gần 50% so với đầu năm 2024. Các nhà phân tích của Goldman Sachs dự đoán đến giữa năm 2026 có thể vượt 4000 USD. Đợt tăng này chủ yếu do các ngân hàng trung ương toàn cầu mua vàng kỷ lục, kỳ vọng Mỹ giảm lãi suất và các yếu tố khác thúc đẩy. Vậy bây giờ còn có đáng để tham gia không? Câu trả lời là: tùy vào mục tiêu đầu tư của bạn.

Tại sao giá vàng liên tục tăng? Hiểu rõ bối cảnh thị trường trước khi đầu tư

Trong hơn một năm qua, giá vàng đã trải qua mức tăng đáng kinh ngạc. Năm 2024, các ngân hàng trung ương toàn cầu đã mua ròng 1045 tấn vàng, liên tục vượt qua 1000 tấn trong ba năm liên tiếp, trực tiếp đẩy giá vàng vượt mốc 2700 USD. Xung đột địa chính trị leo thang, chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ chuyển sang nới lỏng, tất cả đều là những yếu tố thúc đẩy giá vàng tăng.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng, biến động ngắn hạn của vàng khá lớn, xu hướng dài hạn cũng chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, rất khó dự đoán chính xác. Vì vậy, trọng tâm của việc đầu tư vàng không phải là dự đoán đỉnh hoặc đáy, mà là tìm ra phương thức phù hợp để vào thị trường.

Làm thế nào để mua vàng? Xác định mục tiêu đầu tư trước

Đầu tư vàng có thể chia thành hai loại chính:

1. Giữ lâu dài để bảo toàn giá trị — Muốn chống lạm phát, bảo vệ tài sản bằng vàng, có thể chọn mua vàng vật chất, sổ tiết kiệm vàng hoặc ETF vàng. Phương thức này có chi phí tương đối ổn định, rủi ro thấp, phù hợp với nhà đầu tư dự định giữ hơn 5 năm.

2. Giao dịch ngắn hạn để kiếm chênh lệch giá — Muốn dựa vào biến động giá vàng để kiếm lợi, sẵn sàng chấp nhận rủi ro thị trường, có thể xem xét hợp đồng tương lai vàng hoặc hợp đồng chênh lệch giá vàng. Hai loại công cụ này cho phép giao dịch hai chiều (mua vào hoặc bán ra), dùng ít vốn để mở rộng quy mô giao dịch, phù hợp với nhà đầu tư có kinh nghiệm và hiểu rõ kiểm soát rủi ro.

Tổng quan các phương thức mua bán vàng: 5 kênh lựa chọn?

Phương thức 1: Vàng vật chất — Công cụ phòng ngừa rủi ro truyền thống nhất

Vàng vật chất gồm thỏi vàng, khối vàng, trang sức vàng và tiền xu kỷ niệm, có thể mua tại ngân hàng hoặc các cửa hàng vàng bạc. Nhưng cần nhắc rằng, vàng vật chất không sinh lợi tức, còn phải chịu các chi phí lưu giữ, bảo hiểm và phí khác.

• Mức đầu tư tối thiểu: trung bình đến cao (chi phí cao trên mỗi đơn vị)
• Chi phí mua bán: 1%～5% (gồm phí dịch vụ, hao hụt, v.v.)
• Thanh khoản: trung bình, có thể gặp khó khăn khi bán
• Thời gian giao dịch: phụ thuộc vào giờ hoạt động của ngân hàng hoặc cửa hàng vàng
• Phù hợp với ai: nhà đầu tư muốn tích trữ, giữ giá lâu dài, an toàn

Mua thỏi vàng ở đâu hợp lý nhất? Ngân hàng Taiwan là lựa chọn đáng tin cậy, đảm bảo chất lượng, bắt đầu từ 100 gram. Nếu muốn mua nhỏ hơn, cửa hàng vàng là lựa chọn khác, nhưng cần chú ý đến độ tinh khiết của vàng. Dù mua ở đâu, đừng để bị mê hoặc bởi thiết kế màu sắc hoặc giá trị thương hiệu quá cao.

Lưu ý thuế: Giao dịch vàng vật chất nếu vượt quá 50.000 TWD phải khai báo thuế thu nhập cá nhân tạm thời.

Phương thức 2: Sổ tiết kiệm vàng — Lựa chọn tiện lợi của vàng ảo

Sổ tiết kiệm vàng (còn gọi là “vàng giấy”) là bạn mua vàng tại ngân hàng, ngân hàng giữ hộ và ghi nhận trên sổ, bạn không cần phải sở hữu thực tế thỏi vàng. Nhiều ngân hàng lớn cung cấp dịch vụ này, bao gồm Ngân hàng Taiwan, China Trust, First Bank, v.v.

• Mức đầu tư tối thiểu: trung bình (có thể đầu tư nhỏ)
• Chi phí mua bán: khoảng 1% (gồm phí dịch vụ và tỷ giá)
• Thanh khoản: tốt, nhưng có giới hạn thời gian giao dịch
• Thời gian giao dịch: giờ hành chính ngân hàng
• Phù hợp với ai: muốn đầu tư dài hạn với chi phí thấp, không muốn tiếp xúc với vàng vật lý

Có nhiều cách mua sổ tiết kiệm vàng: mua bằng TWD, mua bằng ngoại tệ, hoặc chọn loại “sổ vàng hai tiền”. Mua bằng TWD sẽ chịu rủi ro tỷ giá, mua bằng ngoại tệ cần chuyển đổi, tổng chi phí không chênh lệch nhiều.

Lưu ý quan trọng: Sổ tiết kiệm vàng phù hợp với nhà đầu tư ít giao dịch, vì mỗi lần mua bán đều phát sinh phí, giao dịch nhiều sẽ tích tụ chi phí.

Phương thức 3: ETF vàng — Nhà đầu tư mới cũng có thể đầu tư vàng

ETF vàng là quỹ chỉ số theo dõi giá vàng. Nhà đầu tư có thể mua ETF vàng như mua cổ phiếu, không cần sở hữu vàng vật lý, vốn ít cũng mua được. Thường gặp là ETF vàng Taiwan (00635U) và ETF vàng Mỹ (GLD, IAU).

• Mức đầu tư tối thiểu: thấp (mua nhỏ được)
• Chi phí mua bán: 0.25%～1.15% (chủ yếu phí quản lý)
• Thanh khoản: tốt, giao dịch sôi động
• Thời gian giao dịch: theo giờ thị trường chứng khoán
• Phù hợp với ai: người mới, nhà đầu tư nhỏ lẻ, muốn đầu tư dài hạn

Chi phí của ETF vàng Taiwan và ETF vàng Mỹ có chút khác biệt. ETF Mỹ có phí quản lý thấp hơn (0.25%～0.4%), tổng chi phí rẻ hơn, nhưng cần mở tài khoản chứng khoán Mỹ và chuyển đổi ngoại tệ.

Điểm đặc biệt: ETF vàng chỉ có thể mua vào (mua rồi chờ tăng giá), không thể bán khống. Nếu bạn chỉ muốn nắm giữ vàng để tham gia tăng giá, đây là cách tiện lợi nhất.

Phương thức 4: Hợp đồng tương lai vàng — Lựa chọn của nhà đầu tư chuyên nghiệp

Hợp đồng tương lai vàng là hợp đồng dựa trên giá vàng quốc tế, có thể giao dịch hai chiều (mua hoặc bán), dùng đòn bẩy để tăng hiệu quả vốn. Các nhà môi giới quốc tế cung cấp hợp đồng vàng gần như 24/24, thanh khoản cao, giá liên tục theo sát thị trường quốc tế.

• Mức đầu tư tối thiểu: cao (cần ký quỹ)
• Chi phí mua bán: khoảng 0.10% (chủ yếu thuế giao dịch và phí chuyển đổi hợp đồng)
• Thời gian giao dịch: 24 giờ (quốc tế)
• Tỷ lệ đòn bẩy: tùy theo nhà môi giới, thường từ 1X đến 100X
• Phù hợp với ai: nhà đầu tư có kinh nghiệm, sẵn sàng chấp nhận rủi ro cao

Ưu điểm của hợp đồng tương lai là đòn bẩy có thể nhân lợi nhuận, nhược điểm là cũng nhân rủi ro. Hợp đồng có ngày đáo hạn, đến hạn phải thực hiện giao hàng hoặc chuyển đổi hợp đồng, phát sinh chi phí. Người mới nên bắt đầu với quy mô nhỏ, hạn chế đòn bẩy.

Lưu ý thuế: Thu nhập từ giao dịch hợp đồng tương lai vàng không bị đánh thuế thu nhập, chỉ phải nộp thuế giao dịch hợp đồng (25 phần nghìn).

Phương thức 5: Hợp đồng chênh lệch giá vàng (CFD) — Công cụ ngắn hạn linh hoạt nhất

CFD vàng là hợp đồng theo dõi giá vàng giao ngay, có thể giao dịch hai chiều, không sở hữu vật lý, không có ngày đáo hạn. Điểm đặc biệt lớn nhất là đầu vào cực thấp, đòn bẩy linh hoạt, chỉ cần phân tích xu hướng giá vàng là có thể giao dịch.

• Mức đầu tư tối thiểu: thấp (có nền tảng chỉ vài chục USD)
• Chi phí mua bán: khoảng 0.04% (chênh lệch giá và phí qua đêm)
• Thời gian giao dịch: 24 giờ
• Đòn bẩy: 1X, 10X, 20X, 50X, 100X (tùy chọn)
• Phù hợp với ai: nhà giao dịch ngắn hạn, nhà đầu tư theo sóng, vốn hạn chế muốn tham gia nhanh

Sự khác biệt chính giữa CFD và hợp đồng tương lai là CFD không có quy mô hợp đồng tối thiểu (có thể giao dịch 0.01 lot), không có ngày đáo hạn, chi phí thấp hơn, yêu cầu vốn ít hơn.

Lưu ý rủi ro: Đòn bẩy làm tăng khả năng lợi nhuận, cũng làm tăng khả năng thua lỗ. Người mới nên chọn đòn bẩy thấp, tích lũy kinh nghiệm trước.

Lưu ý thuế: Thu nhập từ giao dịch vàng quốc tế nếu vượt quá 1 triệu TWD trong năm phải khai báo vào thu nhập cá nhân.

So sánh chi phí mua bán vàng các phương thức

Làm thế nào để mua vàng hợp lý nhất? Tùy theo kế hoạch đầu tư của bạn

Muốn giữ giá lâu dài, chống lạm phát? Chọn vàng vật chất, sổ tiết kiệm vàng hoặc ETF vàng, đều đều đầu tư, tránh giao dịch quá nhiều. Thời gian là bạn, giữ lâu dài giúp làm mượt dao động ngắn hạn.

Muốn kiếm chênh lệch giá nhanh, vào thị trường ngắn hạn? Hợp đồng tương lai vàng và CFD vàng là công cụ hiệu quả hơn. Nhưng cần có kiến thức phân tích kỹ thuật, biết đọc biểu đồ, phản ứng nhanh với thị trường. Nhà mới tuyệt đối không nên dùng đòn bẩy cao, bắt đầu với đòn bẩy thấp để tích lũy kinh nghiệm.

Vốn hạn chế, muốn tham gia đầu tư vàng? CFD vàng cung cấp mức vào thấp nhất, có nền tảng chỉ vài mươi USD là bắt đầu được, rất phù hợp với nhà đầu tư có vốn nhỏ muốn trải nghiệm giao dịch.

Tại sao các tổ chức lớn đều phân bổ vàng?

Sức hút của vàng không phải ngẫu nhiên. Là “tài sản trú ẩn”, vàng đặc biệt có giá trị trong thời kỳ thị trường bất ổn, kinh tế không chắc chắn gia tăng. Dữ liệu lịch sử cho thấy, mỗi khi xảy ra các sự kiện rủi ro hệ thống (như chiến tranh, khủng hoảng tài chính, lạm phát tăng vọt), giá vàng thường tăng mạnh.

Sau chiến tranh Nga-Ukraina bùng nổ năm 2022, vàng từng leo lên 2069 USD. Gần đây, tình hình địa chính trị căng thẳng lại khiến giá vàng lập đỉnh mới. Hầu hết các tổ chức đầu tư đều khuyên phân bổ vàng trong danh mục, tỷ lệ tối thiểu khoảng 10% tổng tài sản.

Vàng không có lợi tức cố định như gửi tiết kiệm, cũng không có tiềm năng tăng trưởng vô hạn như cổ phiếu, nhưng mang lại cảm giác an toàn tâm lý và bảo vệ thực tế chống rủi ro. Chính vì vậy, quy mô giao dịch vàng lớn, nhiều nhà tham gia, giá thường phản ánh nhanh các sự kiện quan trọng, trở thành mục tiêu giao dịch ngắn hạn của nhiều nhà giao dịch chuyên nghiệp.

Tổng kết lại, cách mua vàng phù hợp phụ thuộc vào mục tiêu của bạn: muốn bảo vệ tài sản thì phân bổ dài hạn, muốn kiếm nhanh thì chọn đúng công cụ vào thị trường. Chọn phương thức phù hợp, bắt đầu từ nhỏ là cách đầu tư thông minh.