Huyền thoại vàng nửa thế kỷ｜Xu hướng giá vàng Hong Kong 10 năm đầy biến động, liệu đà tăng trưởng có thể tiếp tục?

Chu kỳ tăng giá lớn của vàng 50 năm: Từ 35 USD đến 4.300 USD

Trong nửa thế kỷ qua, vàng đã trải qua một cuộc định giá lại đáng chú ý về giá trị. Trước khi Tổng thống Mỹ Nixon tuyên bố tháo liên kết USD và vàng vào năm 1971, giá vàng quốc tế được cố định ở mức 35 USD mỗi ounce. Đến tháng 10 năm 2024, vàng giao ngay lần đầu vượt qua mốc 4.300 USD mỗi ounce, tạo ra mức cao chưa từng có trong lịch sử nhân loại. Điều này có nghĩa là trong chỉ 53 năm ngắn ngủi, giá vàng đã tăng hơn 120 lần.

Ngược lại, chỉ số Dow Jones cùng kỳ từ khoảng 900 điểm đã tăng lên 46.000 điểm, mức tăng khoảng 51 lần. Từ góc độ này, vàng như một phần của phân bổ tài sản, hiệu suất lợi nhuận dài hạn của nó thực ra không thua kém thị trường chứng khoán.

Bốn chu kỳ chính giải thích logic tăng giảm của vàng

Việc tăng giá vàng chưa bao giờ là một đường thẳng ổn định. Xu hướng trong 53 năm qua có thể chia thành bốn chu kỳ tăng rõ rệt, mỗi chu kỳ đều ứng với các sự kiện địa chính trị hoặc kinh tế đương thời.

Làn sóng thứ nhất (1970-1975): Khủng hoảng niềm tin sau tháo liên kết
Sau khi USD tháo liên kết với vàng, giá vàng tăng từ 35 USD lên 183 USD, trong 5 năm tăng hơn 400%. Niềm tin vào USD lung lay, cộng thêm khủng hoảng dầu mỏ đẩy lạm phát tăng cao, vàng trở thành nơi trú ẩn an toàn hàng đầu.

Làn sóng thứ hai (1976-1980): Gia tăng rủi ro địa chính trị
Giá vàng tăng từ 104 USD lên 850 USD, mức tăng hơn 700%. Các sự kiện như khủng hoảng con tin Iran, cuộc xâm lược Afghanistan của Liên Xô đã gây ra suy thoái kinh tế toàn cầu và lạm phát cao, khiến vàng một lần nữa trở thành tâm điểm đầu tư.

Làn sóng thứ ba (2001-2011): Chu kỳ chống khủng bố kéo dài 10 năm
Giá vàng từ 260 USD tăng lên 1.921 USD, mức tăng hơn 700%, kéo dài 10 năm. Sự kiện 11/9 kích hoạt chiến tranh chống khủng bố kéo dài của Mỹ, chi tiêu quân sự lớn dẫn đến cắt giảm lãi suất, phát hành trái phiếu, giá nhà tăng vọt, cuối cùng dẫn đến khủng hoảng tài chính 2008. Chính sách QE của Fed tiếp tục đẩy giá vàng lên cao, đạt đỉnh trong giai đoạn khủng hoảng nợ châu Âu năm 2011.

Làn sóng thứ tư (2015 đến nay): Siêu chu kỳ đa yếu tố
Từ 1.060 USD vượt qua 4.300 USD, chu kỳ này bao gồm các yếu tố như lãi suất âm ở Nhật Bản và châu Âu, toàn cầu phi USD hóa, QE của Mỹ năm 2020, chiến tranh Nga-Ukraine, xung đột Israel-Palestine và nhiều yếu tố khác. Năm 2024 đặc biệt chứng kiến đợt tăng giá sử thi, tăng hơn 104% trong cả năm, và đến nay năm 2025 liên tục lập đỉnh mới.

Bài học từ xu hướng giá vàng 10 năm tại Hồng Kông: Tại sao biến động ngắn hạn lại dữ dội?

Xu hướng giá vàng tại Hồng Kông trong mười năm gần đây phản ánh độ phức tạp của kinh tế toàn cầu. Vàng không chỉ là hàng hóa, mà còn là chỉ số niềm tin của các ngân hàng trung ương và nhà đầu tư về triển vọng kinh tế. Khi ngân hàng trung ương tăng dự trữ vàng, xung đột địa chính trị leo thang, kỳ vọng đồng USD giảm giá xuất hiện, giá vàng tại Hồng Kông sẽ tăng theo. Ngược lại, khi kỳ vọng kinh tế lạc quan, USD tăng giá, lãi suất tăng, thì ngắn hạn giá vàng có thể điều chỉnh giảm.

Điều này cũng giải thích tại sao trong giai đoạn 1980-2000, vàng dao động trong khoảng 200-300 USD suốt 20 năm. Nếu nhà đầu tư mua vào và giữ trong thời gian đó, họ sẽ phải đối mặt với phần “50 năm của riêng mình” đầy nhàm chán.

Vàng, cổ phiếu, trái phiếu: Làm thế nào để lựa chọn?

Ba loại tài sản có logic lợi nhuận hoàn toàn khác nhau:

• Vàng: Lợi nhuận dựa trên chênh lệch giá, không có lãi, cần chính xác thời điểm vào ra
• Trái phiếu: Lợi nhuận từ lãi suất cố định, cần chú ý biến động chính sách lãi suất
• Cổ phiếu: Lợi nhuận từ tăng trưởng doanh nghiệp, cần giữ lâu dài các doanh nghiệp chất lượng cao

Về độ khó, trái phiếu là đơn giản nhất, vàng xếp thứ hai, cổ phiếu khó nhất. Nhưng dựa trên tỷ suất lợi nhuận 30 năm qua, cổ phiếu đứng đầu, vàng thứ hai, trái phiếu xếp cuối.

Năm cách đầu tư vàng

1. Vàng vật chất - Tiện lợi để giấu tài sản, có thể đeo trang sức, nhưng giao dịch không thuận tiện

2. Sổ tiết kiệm vàng - Tương tự giấy chứng nhận giữ vàng, dễ mang theo nhưng ngân hàng không trả lãi, chênh lệch mua bán lớn

3. ETF vàng - Thanh khoản tốt, giao dịch dễ dàng, nhưng phải chịu phí quản lý của công ty phát hành

4. Hợp đồng tương lai vàng và CFD - Hỗ trợ đòn bẩy và giao dịch hai chiều, phù hợp với chiến lược ngắn hạn, chi phí giao dịch thấp

5. Vàng giấy - Các hình thức đầu tư khác dưới dạng chứng khoán

Nếu muốn thực hiện chiến lược ngắn hạn, hợp đồng tương lai hoặc CFD sẽ linh hoạt và hiệu quả vốn hơn.

Sự khôn ngoan trong phân bổ tài sản: Chu kỳ kinh tế quyết định tỷ lệ vàng

Thị trường biến đổi không ngừng, một tài sản đơn lẻ khó có thể đối phó với mọi tình huống. Thay vào đó, cách khôn ngoan hơn là điều chỉnh phân bổ dựa theo chu kỳ kinh tế:

Thời kỳ tăng trưởng kinh tế: Lợi nhuận doanh nghiệp khả quan, cổ phiếu thu hút dòng tiền, vàng tương đối bị bỏ qua

Thời kỳ suy thoái kinh tế: Lợi nhuận doanh nghiệp giảm, đặc tính giữ giá của vàng và trái phiếu với lãi cố định lại thu hút dòng tiền

Thời kỳ rủi ro đột xuất: Chiến tranh Nga-Ukraine, lạm phát cao, chu kỳ tăng lãi suất nhắc nhở chúng ta rằng việc giữ đa dạng cổ phiếu, trái phiếu, vàng có thể giảm thiểu rủi ro biến động.

Vàng có còn tăng 50 năm nữa không?

Đây là câu hỏi được nhà đầu tư quan tâm nhất. Xem xét các yếu tố sau:

1. Chi phí khai thác tăng: Vàng là tài nguyên tự nhiên, độ khó và chi phí khai thác theo thời gian sẽ tăng, đáy thấp dần nâng cao đáy cao
2. Rủi ro địa chính trị trở thành trạng thái bình thường: Không chắc chắn về chính trị và kinh tế toàn cầu dường như đã trở thành trạng thái mới
3. Nhu cầu dự trữ của ngân hàng trung ương: Các ngân hàng trung ương liên tục tăng dự trữ vàng
4. Chính sách tiền tệ không chắc chắn: QE, lãi âm có thể được kích hoạt lại bất cứ lúc nào

Xu hướng tăng giá rất có thể sẽ tiếp tục, nhưng không theo dạng tăng thẳng đứng đơn thuần. Tình huống khả thi hơn là: sau một đợt tăng mạnh, giá sẽ giảm sâu, rồi đi vào giai đoạn tích luỹ, sau đó lại bắt đầu một chu kỳ tăng mới. Chìa khóa để kiếm lời là nắm bắt đúng thời điểm mua vào trong đợt tăng hoặc bán ra trong đợt giảm mạnh, chứ không phải giữ dài hạn một cách mù quáng.

Trong 50 năm qua, vàng đã chứng minh nó là công cụ đầu tư xuất sắc, nhưng cần quản lý chủ động; là tài sản phòng hộ đáng tin cậy, nhưng không phải là hàng hoá mua rồi để đó. Trong 50 năm tới, vai trò của vàng vẫn còn quan trọng, chỉ có điều nhà đầu tư cần sử dụng nó một cách thông minh hơn.