
Giá ask và giá bid là hai mức giá được niêm yết đồng thời cho cùng một loại tài sản. Giá ask là mức giá thấp nhất mà người bán sẵn sàng chấp nhận để bán, còn giá bid là mức giá cao nhất mà người mua sẵn sàng trả. Khi bạn đặt lệnh mua, thường sẽ giao dịch ở giá ask; khi bán, thường sẽ giao dịch ở giá bid.
Hãy hình dung thị trường như một khu chợ: “giá bán thấp nhất” của người bán chính là giá ask, còn “giá trả cao nhất” của người mua là giá bid. Khoảng cách giữa hai mức giá này gọi là spread, yếu tố ảnh hưởng đến chi phí giao dịch và tốc độ khớp lệnh.
Giá ask và giá bid luôn khác nhau do người mua và người bán có kỳ vọng cũng như mức độ chấp nhận rủi ro khác nhau, đồng thời nhằm tạo điều kiện cho hoạt động tạo lập thị trường và khớp lệnh. Sự chênh lệch này gọi là spread, hay bid-ask spread.
Nhiều yếu tố tác động đến spread: Thứ nhất là bù đắp rủi ro (như biến động giá hoặc rủi ro tồn kho); thứ hai là bù đắp chi phí (bao gồm chi phí vốn và phí giao dịch); thứ ba là cạnh tranh thị trường (càng nhiều người tham gia, spread càng hẹp); thứ tư là yếu tố thông tin và thời điểm (khi thị trường biến động mạnh, spread sẽ mở rộng để phản ánh sự bất định).
Giá ask và giá bid được thể hiện rõ ràng trong sổ lệnh (hay còn gọi là độ sâu thị trường). Sổ lệnh là danh sách các lệnh đang mở được sắp xếp theo giá—lệnh mua từ cao xuống thấp, lệnh bán từ thấp lên cao.
Trên phần lớn giao diện sàn giao dịch, phía mua hiển thị các mức giá bid cùng khối lượng, với mức cao nhất ở trên cùng. Phía bán hiển thị các mức giá ask cùng khối lượng tương ứng, với mức thấp nhất ở trên cùng. Khoảng cách giữa hai mức giá đầu này chính là spread hiện tại.
Spread giữa giá ask và bid là chi phí ẩn cho việc “khớp lệnh ngay lập tức”. Spread càng nhỏ thì thanh khoản càng cao và mức độ cạnh tranh càng lớn; spread càng lớn cho thấy thanh khoản thấp hoặc rủi ro cao.
Ví dụ, trong giao dịch BTC/USDT trên sổ lệnh giao ngay của Gate vào tháng 12 năm 2025, spread trong thời gian giao dịch sôi động thường dao động từ 1–5 USDT. Khi thị trường biến động mạnh hoặc ít giao dịch, spread có thể mở rộng. Giá trị thực tế luôn thay đổi; bạn nên theo dõi sổ lệnh thời gian thực khi đặt lệnh.
Giá ask và bid quyết định cách các loại lệnh được khớp. Lệnh thị trường là chỉ dẫn “giao dịch ngay ở mức giá tốt nhất hiện có”—lệnh mua thị trường sẽ khớp ở giá ask hiện tại, còn lệnh bán thị trường sẽ khớp ở giá bid hiện tại. Lệnh giới hạn cho phép bạn đặt mức giá mong muốn và chỉ được khớp khi thị trường chạm đến giá đó.
Nếu bạn ưu tiên tốc độ và chấp nhận spread cùng khả năng trượt giá, hãy dùng lệnh thị trường. Nếu bạn muốn kiểm soát giá và chi phí, hãy dùng lệnh giới hạn—nhưng cần kiên nhẫn chờ lệnh được khớp.
Trên trang giao dịch Giao ngay của Gate, giá ask và bid quyết định trực tiếp mức giá khớp lệnh. Quy trình thực hiện như sau:
Bước 1: Mở trang cặp giao dịch và xem sổ lệnh. Xác định mức “ask thấp nhất” và “bid cao nhất” cùng khối lượng tương ứng.
Bước 2: Chọn loại lệnh. Dùng lệnh thị trường để khớp lệnh ngay; chọn lệnh giới hạn nếu muốn kiểm soát giá tốt hơn.
Bước 3: Đặt giá và khối lượng mong muốn. Để lệnh mua giới hạn được khớp nhanh, đặt giá không thấp hơn giá ask hiện tại; với lệnh bán giới hạn, đặt giá không cao hơn giá bid hiện tại.
Bước 4: Đánh giá rủi ro trượt giá và vượt nhiều mức giá. Nếu khối lượng lệnh của bạn vượt quá khối lượng có sẵn tại một mức giá, lệnh sẽ “vượt mức” và khớp ở các mức giá kém lợi hơn, dẫn đến chi phí tăng thêm.
Bước 5: Tính tổng chi phí. Ngoài spread ask-bid, cần cân nhắc phí giao dịch. Phí taker (khớp với lệnh có sẵn) thường cao hơn phí maker (đặt lệnh mới vào sổ), tùy theo biểu phí của Gate.
Lưu ý rủi ro: Lệnh thị trường có thể bị trượt giá lớn khi biến động mạnh; lệnh lớn trên cặp thanh khoản thấp có thể làm tăng đáng kể chi phí giao dịch.
Giá ask và bid là chỉ báo cho trượt giá và thanh khoản. Trượt giá là chênh lệch giữa giá bạn kỳ vọng và giá thực tế khi lệnh được khớp, thường gặp với lệnh thị trường hoặc giao dịch lớn. Thanh khoản thể hiện khả năng mua bán tài sản mà không gây biến động mạnh về giá.
Khi thanh khoản cao và sổ lệnh sâu, spread hẹp và trượt giá với lệnh thị trường được hạn chế. Khi thanh khoản thấp, spread mở rộng, sổ lệnh mỏng và lệnh thị trường dễ vượt nhiều mức giá—dẫn đến trượt giá lớn hơn.
Hành vi giá ask và bid thay đổi tùy từng thị trường. Tiền mã hóa vốn hóa lớn và tài sản truyền thống phổ biến (như cổ phiếu blue-chip hoặc cặp ngoại hối lớn) thường có spread hẹp. Token mới phát hành, cổ phiếu vốn hóa nhỏ hoặc tài sản giao dịch ngoài giờ cao điểm thường có spread rộng hơn nhiều.
Mô hình tạo lập thị trường cũng ảnh hưởng đến sự ổn định của spread. Nhiều nhà tạo lập thị trường chuyên nghiệp và cạnh tranh mạnh giúp spread hẹp lại; trong các giai đoạn biến động do sự kiện hoặc biến động mạnh, spread rộng là điều bình thường.
Một hiểu lầm là nhầm giá mua của bạn với “giá bid”. Thực tế, khi mua bạn phải trả “giá ask”; khi bán bạn nhận “giá bid”.
Một hiểu lầm khác là bỏ qua quy mô và độ sâu thị trường. Chỉ nhìn mức ask và bid đầu tiên là chưa đủ—lệnh của bạn có thể vượt nhiều mức giá, khiến giá khớp trung bình khác với kỳ vọng.
Một số nhà giao dịch cho rằng spread là chi phí duy nhất. Thực tế, phí giao dịch, lãi suất tài trợ (với một số sản phẩm phái sinh) và trượt giá cũng góp phần đáng kể vào tổng chi phí giao dịch ngoài spread ask-bid.
Ask và bid là hai mức giá đối lập cơ bản trong mọi giao dịch: bạn mua ở giá ask và bán ở giá bid. Chênh lệch giữa chúng—spread—phản ánh thanh khoản và chi phí khớp lệnh ngay. Hiểu sổ lệnh giúp bạn lựa chọn giữa lệnh thị trường hoặc lệnh giới hạn và kiểm soát trượt giá. Trên các nền tảng như Gate, nên cân nhắc cả phí và độ sâu khi tính tổng chi phí. Luôn chú ý rủi ro biến động, trượt giá và thanh khoản khi giao dịch—và ra quyết định dựa trên dữ liệu sổ lệnh thời gian thực.
Có—“ask” là giá bán; “bid” là giá mua. Giá ask là mức tối thiểu người bán chấp nhận; giá bid là mức tối đa người mua sẵn sàng trả. Các thuật ngữ này thường xuất hiện trên giao diện sàn giao dịch—hiểu rõ sẽ giúp bạn đọc dữ liệu thị trường nhanh hơn.
Lý do chủ yếu là spread và biến động thị trường. Khi đặt lệnh mua thị trường, lệnh sẽ khớp ở giá ask hiện tại; khi bán bằng lệnh thị trường, sẽ khớp ở giá bid hiện tại. Nếu giá biến động nhanh, giá khớp thực tế có thể khác giá hiển thị—đây gọi là trượt giá.
Nếu muốn khớp lệnh nhanh, hãy đặt lệnh thị trường—sẽ khớp ở giá ask hiện tại. Nếu muốn kiểm soát chi phí, hãy sử dụng lệnh giới hạn gần giá bid—nhưng cần kiên nhẫn chờ lệnh khớp. Người mới nên bắt đầu với lệnh thị trường để làm quen quy trình giao dịch trước khi thử lệnh giới hạn khi đã có kinh nghiệm.
Kích thước spread phản ánh thanh khoản thị trường. Spread nhỏ nghĩa là thanh khoản cao, giao dịch sôi động; spread lớn nghĩa là ít người tham gia và chi phí giao dịch cao hơn. Trên Gate, các đồng tiền mã hóa lớn thường có spread hẹp; các đồng ít phổ biến có thể có spread rộng hơn nhiều.
Không—giá này khác nhau giữa các sàn tùy theo cung cầu thực tế từng nơi. Tại cùng thời điểm, giá bid/ask của Bitcoin trên Gate có thể khác các sàn khác—sự chênh lệch này tạo ra cơ hội arbitrage cho nhà giao dịch.


